BEŞİNCİ HASTALIK (PARVOVİRUS B19) ARTIYOR MU?

5 Haziran 2024'te ECDC (Avrupa hastalıklardan korunma ve Kontrol Merkezi), özellikle komplikasyon riski yüksek gruplar arasında Parvovirüs B19 vakalarındaki artış nedeniyle Risk Değerlendirmesi raporu (RRA) yayınladı.

Özellikle Parvovirüs B 19 için riskli grupta hamile kadınlar, bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler ve orak hücre hastalığı gibi hemoglobin patileri olan kişiler bulunur. Rapor, Avrupa Üye Devletlerinin bu durumu ele almak için atması gereken adımlardan bahsediyor.

Parvovirus B19, yaygın bir çocukluk çağı enfeksiyonudur ve eritema enfeksiyozum, "tokatlanmış yanak" sendromu veya beşinci hastalık olarak bilinir. Virüs kış ve ilkbaharda zirveye ulaşır. Her üç ila dört yılda bir mini salgınlar yapar. Bildirilmesi gereken bir hastalık olmadığı için resmi gözetim uygulanmayan Parvovirüs B19 enfeksiyonunda son 2 aydır biz de artış görüyoruz. 

Parvovirus B19 yalnızca insanları etkiler. Bu virüsü kapamazsınız veya köpeklere veya kedilere bulaştıramazsınız. Ancak, farklı parvovirüsler evcil hayvanları etkileyebilir.

Genellikle hafif, kendi kendini sınırlayan bir hastalıktır ve çoğu zaman hafif seyreder. Ancak, hamilelikte, bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde veya orak hücre hastalığı gibi hemoglobin patileri olan kişilerde komplikasyonlara neden olabilir. 20 haftadan küçük gebe kadınlarda risk düşük ila orta olarak değerlendirilmektedir. Bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde de risk orta olarak değerlendirilmektedir; çünkü bu hastalar enfeksiyon ile mücadele edemez. Orak hücreli anemi, talasemi vb. hastalıkları olanlarda de enfeksiyonunun geçici aplastik krize yol açabilmesi nedeniyle risk orta olarak kabul edilir.

Çocuklarda görülen en yaygın semptomlar ateş, burun akıntısı ve daha sonra yanaklarını parlak kırmızıya çeviren karakteristik bir döküntüdür ve daha sonra ekstremitelerde ve gövdede dantel benzeri bir döküntü gelişebilir. Parvovirüs 19 ile enfekte olan yetişkinlerde ise çocuklardan farklı semptomlar görülebilir. Eklem ağrısı veya şişmesi yetişkinlerde daha sık görülür. Virüs ayrıca vücudun yeni kırmızı kan hücreleri üretmesini geçici olarak durdurabilir ve bu da anemiye yol açabilir. Orak hücre hastalığı ve zayıf bağışıklık sistemi olan kişiler daha yüksek risk altındadır.

Parvovirüs B19, enfekte bir kişinin öksürmesi veya hapşırmasıyla ortaya çıkan damlacıklarla temas gibi solunum yolu salgılarıyla yayılır. Virüs kan yoluyla ve hamile bir kadından çocuğuna da bulaşabilir. Hamile bir kişi parvovirus B19'a maruz kaldığından şüpheleniyorsa, annenin bağışıklığı yoksa olası nadir fetal komplikasyonlar nedeniyle takip edilmesi gerekir.

Döküntü geliştikten sonra başkalarına bulaştırma olasılığı düşüktür ve işe/okula dönebilirler. Ancak, altta yatan bağışıklık veya kan rahatsızlıkları olan kişiler daha uzun süreler boyunca bulaştırıcı olabilir. Bağışıklık ömür boyu sürer. Yetişkinlerin yaklaşık %60'ı bağışıktır.

Enfeksiyonun yayılmasını önlemek için, aşı veya ilaç yoktur. Genel hijyen kurallarına uyulmalıdır; eller sık sık yıkanmalı, öksürük ve hapşırık damlacıklarının yayılması bir mendille engellenmelidir. Savunmasız gruplardaki kişiler mümkün olduğunca hasta kişilerle temastan kaçınmalı ve semptom geliştirirlerse doktora danışılmalıdır. Gebeliğin herhangi bir döneminde döküntü geliştiren veya asemptomatik olan ancak şüpheli bir parvovirus B19 vakasına maruz kalan hamile kadınlar araştırılmalıdır.

Öğretmenler gibi, altı yaşın altındaki küçük çocuklarla çalışan hamile kadınların, özellikle kariyerlerinin ilk yıllarında, bağışıklıkları olmadığı için enfeksiyona yakalanma riskleri biraz daha yüksektir. Salgın dönemlerinde, bağışıklıkları yoksa daha dikkatli olmaları gerekir.  

 

Uzm. Dr. Tutku Taşkınoğlu

https://www.ecdc.europa.eu/en/publications-data/risks-posed-reported-increased-circulation-human-parvovirus-b19-eueea

Eklenme Tarihi: 3.07.2024 15:40:29